Sobotni poranek na maciejowickim rynku tętnił życiem. Wśród zgromadzonych widać było rówieśników dawnych kosynierów – młodzież szkolną w galowych strojach, a także uznanych profesorów, lokalnych działaczy i pasjonatów, którzy od lat przyjeżdżają w to miejsce jak do historycznego sanktuarium. Okazja była podwójna: 232. rocznica bitwy pod Maciejowicami oraz przypadająca w tym roku 280. rocznica urodzin Tadeusza Kościuszki.
Najbardziej poruszającym momentem poranka było wspólne zasadzenie „Dębu Kościuszki”. Gdy pierwsze łopaty ziemi trafiały pod korzenie młodego drzewa, w powietrzu czuć było podniosłą atmosferę. Ten dąb ma rosnąć dla przyszłych pokoleń – jako żywy, zielony pomnik wolności, tolerancji i niezłomności, czyli wartości, które Naczelnik cenił najbardziej.
Gdy oficjalne uroczystości pod pomnikiem dobiegły końca, uczestnicy przenieśli się w przestrzeń dyskusji naukowej. W patriotyczny nastrój wprowadziła utalentowana pianistka i śpiewaczka Alina Małachowska, która wraz z solistą Tadeuszem Borkowskim przedstawili recital artystyczny ”My pod Kościuszki święte znaki…” Sesje referatowe z udziałem prelegentów z kraju i zagranicy dalekie były od nudnych akademickich odczytów. Prof. dr hab. Izabella Rusinowa przypomniała postać Jana Kilińskiego. O historii, tradycji i legendzie kościuszkowskiej w Maciejowicach mówił dr Leszek Marek Krześniak, a dr Marcin Gomółka przedstawił przebieg insurekcji na Litwie według pamiętników generała Jana Weyssenhoffa. W Sympozjum uczestniczyli goście z Białorusi. Doc. dr Anatolij Trafimczyk mówił orodzinnym domu w którym urządził Izbę Pamięci a Mikołaj Kanajew przedstawił na planszach wystawy stan aktualny miejsca urodzenia Tadeusza Kościuszki - Mereczowszczyzny i Kosowa.
Niezwykle interesującą prezentację przygotowali: mgr Natalia Wiśnioch, doktorantka KUL i dr Mirosław Matosek. Wspólnie przywołali postać generała Franciszka Paszkowskiego, dzielnego żołnierza i patrioty, sekretarza i przyjaciela Naczelnika, autora biografii, wykonawcy testamentu, przewodniczącego Komitetu upamiętnienia Tadeusza Kościuszki kopcem w Krakowie. Ostatni referat o testamentach wodza insurekcji wygłosił mgr Sławomir Zawadka. W trakcie dyskusji historycy z dr. Krzysztofem Jabłonką na czele z pasją spierali się o militarne błędy i geopolityczne realia października 1794 roku. Analizowano uniwersalny mit Kościuszki, który do dziś inspiruje obrońców praw człowieka nie tylko w Europie, ale i za oceanem.
Największe wrażenie robił jednak widok młodych ludzi, siedzących obok starszych z uwagą słuchających o wydarzeniach sprzed ponad dwóch stuleci. Dzięki staraniom dr Leszka Marka Krześniaka, prezesa Polskiej Fundacji Kościuszkowskiej oraz Towarzystwa Miłośników Maciejowic, sympozjum po raz kolejny udowodniło, że pamięć o przeszłości może łączyć pokolenia i budować lokalną tożsamość. Kiedy popołudniowe słońce wyjrzało spoza deszczowych chmur nad Maciejowicami, jedno stało się jasne – duch Naczelnika wciąż jest tu niezwykle żywy.
Tekst: dr M. Matosek, zdjęcia: A.Wiśnioch, F. Głaszcz
Napisz komentarz
Komentarze